İtirazın İptali Davası

İtirazın iptali davası, ilamsız icra takibinde borçlunun ödeme emrine itiraz etmesiyle duran takibin devamını sağlamak için açılan davadır. Alacaklı, alacağının varlığını mahkemede ispat ederek itirazı bertaraf etmeyi amaçlar.

Takibin durması ve dava ihtiyacı

İlamsız icra takibinde borçluya ödeme emri gönderilir. Borçlu, ödeme emrine yedi gün içinde itiraz ederse takip durur. Alacaklı, bu durumda alacağını yargı önünde ortaya koymak için iki yola başvurabilir:

• İtirazın iptali davası (genel mahkemede),
• İtirazın kaldırılması (icra mahkemesinde).

Hangi yolun seçileceği, alacaklının elindeki belgeye bağlıdır.

İtirazın iptali davasının şartları

Bu davanın açılabilmesi için:

1. Geçerli bir ilamsız icra takibinin bulunması,
2. Borçlunun süresinde itiraz etmiş olması,
3. Alacaklının, itirazın kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde dava açması

gerekir. Bir yıllık süre hak düşürücüdür; kaçırılması hâlinde itirazın iptali davası açılamaz, alacaklı genel hükümlere göre alacak davası açmak zorunda kalır.

İtirazın kaldırılmasından farkı

İki yol arasındaki temel fark, incelenebilecek deliller ve görevli mercidir:

• İtirazın kaldırılması, icra mahkemesinde görülür ve yalnızca kanunda sayılı belgelerle (örneğin imzası ikrar edilmiş senet, resmî belge) sınırlı, hızlı bir incelemedir.
• İtirazın iptali, genel mahkemede görülür; her türlü delille alacağın varlığı tam olarak araştırılır.

Elinde güçlü belge olmayan alacaklı için itirazın iptali davası daha uygundur.

İcra inkâr tazminatı

İtirazın iptali davası kabul edilirse ve borçlunun itirazında haksız olduğu anlaşılırsa, alacaklı lehine icra inkâr tazminatına hükmedilebilir. Bu tazminat, asıl alacağın belirli bir oranı (kural olarak en az yüzde yirmi) kadardır. Buna karşılık, dava reddedilirse borçlu lehine tazminat gündeme gelebilir; bu nedenle her iki taraf için de risk içerir.

Sonuç

Dava kabul edilirse itiraz iptal edilir ve duran takip kaldığı yerden devam eder. Süre ve usul kurallarına uyum, bu davada başarının anahtarıdır.

İcra takibi ve itiraz süreçlerine ilişkin değerlendirme için icra ve iflas hukuku sayfamızı inceleyebilirsiniz.